Ziemia Kłodzka to jedna z najbardziej fascynujących krain w Polsce – pełna legend, niezwykłych historii i zachwycających krajobrazów. Otoczona górami, które tworzą naturalny mur, przez wieki stanowiła własny niemal zamknięty świat. Dziś kusi turystów różnorodnością atrakcji: od malowniczych szczytów i tajemniczych jaskiń, przez historyczne twierdze i uzdrowiska, aż po niezwykłe formacje skalne i zabytkowe miasteczka.
Most gotycki na Młynówce w Kłodzku
Jeśli zastanawiacie się, co zobaczyć na Ziemi Kłodzkiej (i w Kotlinie Kłodzkiej), przygotowaliśmy przewodnik po najciekawszych miejscach i atrakcjach, które sprawią, że zakochacie się w tym regionie.
Spis treści:
Zobacz film o Ziemi Kłodzkiej
By zobaczyć film, kliknij zdjęcie powyżej.
Marianna Orańska i jej ślad na Ziemi Kłodzkiej
Mówiąc o historii Ziemi Kłodzkiej, nie sposób pominąć postaci Marianny Orańskiej – królewny niderlandzkiej, która zakochała się w tym zakątku Dolnego Śląska. To właśnie dzięki niej region zaczął dynamicznie się rozwijać. Marianna inwestowała w budowę dróg, hut, szkół i lokalnego przemysłu, wspierając mieszkańców nie tylko materialnie, ale także społecznie.
Pałac Marianny Orańskiej w Kamieńcu Ząbkowickim
Jej życie prywatne wzbudzało kontrowersje, bo rozwiodła się z księciem Albrechtem i związała z mężczyzną niższego stanu. Marianna Orańska stała się symbolem odwagi i niezależności. Społeczność zapamiętała ją jako osobę hojnie wspierającą ludzi i wyprzedzającą swoją epokę.
Najbardziej widocznym śladem działalności Marianny Orańskiej jest Pałac w Kamieńcu Ząbkowickim – monumentalna rezydencja, która do dziś zachwyca rozmachem. To jedno z najciekawszych miejsc na Ziemi Kłodzkiej, a zarazem ważny symbol kobiecej siły i wizji.
Pałac Marianny Orańskiej w Kamieńcu Ząbkowickim
Pałac Marianny Orańskiej w Kamieńcu Ząbkowickim to jedna z najbardziej okazałych rezydencji w Polsce i prawdziwa perła architektury neogotyckiej. Budowa pałacu trwała ponad 30 lat i zakończyła się w 1872 roku, pochłaniając równowartość aż trzech ton złota. Monumentalna rezydencja została otoczona tarasami, fontannami i rozległym parkiem, tworząc wyjątkowe założenie pałacowo-ogrodowe.
Pałac Marianny Orańskiej w Kamieńcu Ząbkowickim
Los nie oszczędził jednak tego miejsca. Po II wojnie światowej pałac został splądrowany i podpalony przez żołnierzy radzieckich.
Według popularnej opowieści część marmurów z jego wnętrz miała nawet trafić do budowy Pałacu Kultury i Nauki w Warszawie.
Dziś pałac powoli odzyskuje dawny blask i można go zwiedzać z przewodnikiem. Trasa prowadzi przez dziedziniec otoczony krużgankami, monumentalne tarasy, aż do dawnej sali balowej. Choć wnętrza wciąż noszą ślady zniszczeń, całość zachwyca rozmachem i malowniczym położeniem wśród zieleni.
Pałac Marianny Orańskiej można zwiedzać. Więcej informacji na temat biletów znajdziecie TUTAJ.
Opactwo cystersów w Kamieńcu Ząbkowickim
Pprzy okazji wizyty w Kamieńcu Ząbkowickim warto zajrzeć także do dawnego opactwa cystersów z XIII wieku. Imponujący gotycki kościół oraz zachowane zabudowania klasztorne przypominają o wielowiekowej historii tego miejsca i stanowią doskonałe uzupełnienie wycieczki po okolicy.
Dawne opactwo cystersów w Kamieńcu Ząbkowickim
Międzygórze – „Mała Szwajcaria” w Sudetach
Dzięki inwestycjom Marianny Orańskiej Międzygórze w Sudetach przeszło niezwykłą metamorfozę. To właśnie ona przekształciła zapomnianą osadę w modny kurort wypoczynkowy, wzorowany na alpejskich uzdrowiskach Austrii i Szwajcarii. Powstały tu hotele, pensjonaty i rozbudowana infrastruktura turystyczna, a charakterystyczna zabudowa do dziś wyróżnia miejscowość na tle innych górskich kurortów w Polsce.
Najbardziej charakterystyczny widok w Międzygórzu
Międzygórze bywa nazywane „Małą Szwajcarią” – i nie bez powodu. Zachowało się tu wiele willi i drewnianych domów w stylu tyrolskim, ze zdobionymi balkonami i werandami. Szczególnie warto wybrać się na spacer ulicą Sanatoryjną, przy której stoją najbardziej okazałe rezydencje.
Alpejskie wille w Międzygórzu
Wodospad Wilczki – przyrodnicza perła Międzygórza
Największą atrakcją Międzygórza jest Wodospad Wilczki, drugi pod względem wysokości wodospad w polskich Sudetach. Woda spada tu z wysokości ponad 20 metrów, wpadając do malowniczej skalnej szczeliny. Wokół wodospadu wytyczono ścieżki oraz tarasy widokowe, z których można podziwiać siłę i piękno natury. Cały obszar objęty jest ochroną w ramach rezerwatu przyrody.
Rezerwat Przyrody Wodospad Wilczki
Międzygórze jako baza wypadowa
Międzygórze to również świetna baza wypadowa na pobliski Śnieżnik, najwyższy szczyt Masywu Śnieżnika i jeden z punktów Korony Gór Polski. W dalszej części artykułu pokażemy Wam trochę inny szlak na Śnieżnik.
Korona Gór Polski to lista 28 najwyższych szczytów wszystkich pasm górskich w Polsce, zdobycie których stanowi popularne turystyczne wyzwanie.
Jaskinia Niedźwiedzia w Kletnie – podziemny skarb Sudetów
W 1966 roku, podczas prac w kamieniołomie marmuru w Kletnie, robotnicy natrafili na niepozorny, dwumetrowy otwór. Okazało się, że prowadzi on do największej i najdłuższej jaskini Sudetów.
Dziś znane korytarze Jaskini Niedźwiedziej mają około 4,5 kilometra, ale speleolodzy wciąż odkrywają nowe fragmenty, które mogą znacznie wydłużyć tę imponującą długość.
Imponujące formacje naciekowe Jaskini Niedźwiedziej
Nazwa jaskini nie jest przypadkowa. Podczas pierwszych badań znaleziono w niej ogromne ilości kości – początkowo uznawane za ślady zbiorowego grobu. Szybko jednak ustalono, że należą do zwierząt z epoki lodowcowej.
Kości zwierząt z epoki lodowcowej w Jaskini Niedźwiedziej
Aż 90% szczątków to kości niedźwiedzia jaskiniowego, głównie samic, ale odkryto tu także pozostałości lwa jaskiniowego, hieny czy wilka szarego.
Dziś Jaskinia Niedźwiedzia to jedna z najpopularniejszych atrakcji turystycznych Kotliny Kłodzkiej.
Jaskinię można zwiedzać tylko z przewodnikiem, a liczba miejsc jest ograniczona, dlatego bilety najlepiej rezerwować z wyprzedzeniem. Więcej informacji na temat zwiedzania znajdziecie TUTAJ.
Podczas wizyty zobaczymy imponujące stalaktyty i stalagmity, a także efektowne podziemne korytarze. Warto pamiętać, że wewnątrz panuje stała temperatura około 6°C, niezależnie od pory roku – przyda się więc cieplejsze okrycie.
Lew jaskiniowy w Jaskini Niedźwiedziej
Śnieżnik – najwyższy szczyt Ziemi Kłodzkiej
Tuż obok Jaskini Niedźwiedziej w Kletnie zaczyna się szlak prowadzący na Śnieżnik. Żółty szlak wiedzie najpierw w stronę schroniska, a ostatni odcinek to podejście zielonym szlakiem prosto na wierzchołek. Trasa liczy około 5 kilometrów w jedną stronę, a wejście na szczyt zajmuje średnio 2-2,5 godziny. Choć miejscami jest stromo, wędrówka nie należy do szczególnie wymagających.
Widok z wieży na Śnieżniku
Śnieżnik wznosi się na wysokość 1423 metrów n.p.m. i leży tuż przy granicy z Czechami. Swoją nazwę zawdzięcza śniegowi, który jeszcze w XIX wieku potrafił zalegać na stokach aż do późnej wiosny.
Trasa na Śnieżnik
W drodze na szczyt warto zatrzymać się w Schronisku pod Śnieżnikiem, jednym z najstarszych w Sudetach, działającym nieprzerwanie od XIX wieku. Na samym wierzchołku znajduje się wieża widokowa, z której roztacza się przepiękny krajobraz. Przy dobrej pogodzie można zobaczyć czeskie Jesioniki, Karkonosze, a nawet odległe Góry Sowie.
Widok z wieży na Śnieżniku
Powrót odbywa się tą samą trasą.
Kopalnia uranu w Kletnie – tajemnica zimnej wojny
Po zejściu ze Śnieżnika warto zajrzeć do niezwykłego miejsca, jakim jest Kopalnia Uranu w Kletnie. Jej historia sięga średniowiecza, kiedy w okolicach wydobywano rudę żelaza i inne minerały. Jednak najbardziej fascynujący, a zarazem mroczny rozdział związany jest z okresem zimnej wojny.
Wnętrze Kopalni Uranu w Kletnie
W latach 40. i 50. XX wieku w Kletnie prowadzono ściśle tajne prace wydobywcze pod nadzorem radzieckich służb. W dokumentach słowo „uran” zastępowano neutralnym określeniem „metal”, a teren kopalni był pilnie strzeżony.
Wnętrze Kopalni Uranu w Kletnie
Szacuje się, że w tamtym czasie wydobyto około 20 ton koncentratu rudy uranowej – ilość niewystarczającą, by opłacało się kontynuować eksploatację.
Dziś kopalnia jest w pełni bezpieczna i udostępniona dla turystów. Trasa prowadzi dawnymi górniczymi korytarzami, a przewodnik opowiada zarówno o geologii regionu, jak i o realiach pracy górników. To jedna z najbardziej intrygujących atrakcji Ziemi Kłodzkiej.
Wnętrze Kopalni Uranu w Kletnie
Kopalnię Uranu można zwiedzać tylko z przewodnikiem. Bilety dostępne są online lub na miejscu i kupuje się je na konkretną godzinę. Więcej informacji na temat zwiedzania znajdziecie TUTAJ.
Lądek-Zdrój – najstarsze uzdrowisko w Polsce
Jednym z najcenniejszych skarbów Ziemi Kłodzkiej jest Lądek-Zdrój, uważany za najstarsze uzdrowisko w Polsce. Słynie on z radoczynnych wód siarczkowych i fluorkowych, które od wieków przyciągały kuracjuszy i podróżnych z całej Europy.
Zakład Przyrodoleczniczy „Wojciech” w Lądku-Zdroju
Prawdziwą perłą miejscowości jest neorenesansowy Zakład Przyrodoleczniczy „Wojciech” położony w Parku Zdrojowym. Ten imponujący gmach skrywa pod kopułą marmurowy basen termalny i okrągłą pijalnię wód mineralnych. Swoją architekturą nawiązuje do tradycji rzymskich i tureckich łaźni, a otaczający go park z ogrodem tworzy wyjątkowy klimat do spacerów i wypoczynku.
Pijalnia wód w Lądku-Zdroju
Podczas wizyty warto też zobaczyć urokliwy rynek oraz przejść się nad rzeką Białą Lądecką.
Rynek w Lądku-Zdroju
W tej okolicy najlepiej widać ślady niedawnej katastrofy. W 2024 roku Lądek-Zdrój został bowiem poważnie zniszczony przez wielką powódź – woda zalała domy, drogi i zabytkowy most św. Jana. Choć uzdrowisko jest stopniowo odbudowywane, ślady tej tragedii pozostaną jeszcze przez wiele lat.
Zniszczone domy na rzeką w Lądku-Zdroju
Kłodzko – stolica Ziemi Kłodzkiej
Sercem Ziemi Kłodzkiej i jej dawną stolicą jest Kłodzko – miasto o wielowiekowej historii, które od zawsze odgrywało ważną rolę w Sudetach. Zachwyca malowniczym położeniem nad Nysą Kłodzką, średniowiecznym układem ulic oraz bogactwem zabytków.
Most gotycki na Młynówce w Kłodzku
Most św. Jana – kłodzki „Most Karola”
Jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli miasta jest most św. Jana, wzniesiony w XIV wieku i ozdobiony w kolejnych stuleciach barokowymi rzeźbami świętych. Choć znacznie mniejszy, bywa porównywany do słynnego Mostu Karola w Pradze.
Most gotycki na Młynówce w Kłodzku
Podziemna Trasa Turystyczna w Kłodzku
Pod samym centrum miasta kryje się Podziemna Trasa Turystyczna – sieć dawnych piwnic i korytarzy, które przez wieki pełniły funkcję magazynów, schronów i składów towarów. Dziś można je zwiedzać z przewodnikiem, poznając historię Kłodzka.
Stare Miasto w Kłodzku
Twierdza Kłodzka – monumentalna warownia
Nad miastem góruje monumentalna Twierdza Kłodzka – jeden z najlepiej zachowanych zespołów obronnych w Polsce. Przez wieki strzegła granic i kontrolowała ważne szlaki handlowe. Pod jej murami rozciąga się skomplikowany system korytarzy minerskich, a z bastionów roztacza się wspaniała panorama na Kłodzko i otaczające je wzgórza. To obowiązkowy punkt każdej wizyty w Kotlinie Kłodzkiej.
Twierdza Kłodzka – widok z góry
W Twierdzy Kłodzkiej istnieją różne trasy zwiedzania. Więcej informacji znajdziecie TUTAJ.
Bystrzyca Kłodzka – średniowieczne miasto z duszą
Już sam stromy, kręty wjazd od strony Kłodzka zapowiada, że Bystrzyca Kłodzka to miasto inne niż wszystkie. Malowniczo położona w dolinie Nysy Kłodzkiej i otoczona stromymi zboczami, przez wieki skutecznie odpierała ataki wrogów i podnosiła się po kolejnych pożarach. Do dziś zachwyca jednym z najlepiej zachowanych średniowiecznych układów urbanistycznych w Polsce.
Bystrzyca Kłodzka – widok z góry
Spacerując wąskimi, nastrojowymi uliczkami, można natknąć się na fragmenty dawnych murów obronnych, basztę bramną oraz rynek z barokowym ratuszem. W centrum miasta stoi również kolumna morowa z 1736 roku, ozdobiona figurami św. Sebastiana i św. Rocha – patronów chroniących przed zarazą.
Rynek w Bystrzycy Kłodzkiej
Kolumny morowe stawiano w wielu miastach Europy, szczególnie na terenach monarchii Habsburgów, jako wotum dziękczynne po ustaniu epidemii i prośbę o dalszą opiekę.
Bystrzyca Kłodzka słynie także z unikatowego Muzeum Filumenistycznego, jedynego tego typu muzeum w Polsce. Ekspozycja poświęcona jest historii ognia, zapałek i zapalniczek, a także tradycjom związanym z filumenistyką – pasją kolekcjonowania etykietek od zapałek.
Ławka na Górze Parkowej w Bystrzycy Kłodzkiej
Jagodna – łagodny szczyt z panoramą Sudetów
Na terenie Ziemi Kłodzkiej znajduje się aż siedem szczytów zaliczanych do Korony Gór Polski. Obok Śnieżnika szczególnie warto wybrać się na Jagodną – najwyższy punkt Gór Bystrzyckich, wznoszący się na 977 m n.p.m.
Wieża widokowa na Jagodnej
Wejście na szczyt jest łagodne i przyjemne, co czyni go idealnym celem rodzinnych wycieczek. Najpopularniejszy szlak prowadzi szeroką leśną drogą z Przełęczy Spalona i zajmuje około godziny. Na wierzchołku stoi nowa wieża widokowa, z której rozciąga się panorama Kotliny Kłodzkiej, Masywu Śnieżnika, Gór Orlickich, a przy dobrej pogodzie można dostrzec nawet Karkonosze.
W drodze na Jagodną
Po zejściu ze szczytu warto zatrzymać się w klimatycznym schronisku PTTK „Jagodna”, słynącym z górskiej atmosfery i domowej kuchni. To świetne miejsce na odpoczynek po wędrówce.
Rezerwat Torfowisko pod Zieleńcem – tundra w sercu Sudetów
Podczas zwiedzania Ziemi Kłodzkiej warto zatrzymać się w okolicach Zieleńca, gdzie na wysokości 750–800 m n.p.m. znajduje się jedno z najbardziej wyjątkowych miejsc przyrodniczych w Sudetach – Rezerwat „Torfowisko pod Zieleńcem”. To górskie torfowisko wysokie, którego krajobraz i roślinność przypominają surowy klimat północnej tundry.
Kładka w rezerwacie „Torfowisko pod Zieleńcem”
Przez rezerwat prowadzi wygodna drewniana kładka, będąca częścią ścieżki edukacyjnej. Tablice informacyjne wyjaśniają, jak powstają torfowiska i jakie rzadkie gatunki roślin można tu spotkać. Wśród nich znajdują się m.in. rosiczka okrągłolistna, żurawina błotna, wełnianka pochwowata czy karłowate sosny.
Rosiczka w rezerwacie „Torfowisko pod Zieleńcem”
Charakterystycznym elementem jest także woda przepływająca przez torfowisko, która ma ciemnoczerwony odcień – to efekt obecności kwasów humusowych i garbników.
Zwiedzanie rezerwatu zajmuje około godziny i nie wymaga dużego wysiłku, choć od parkingu trzeba przejść krótki odcinek pieszo. Najlepiej zaparkować w tym miejscu: 50°20’50.4″N 16°24’02.1″E.
Rezerwat „Torfowisko pod Zieleńcem”
To miejsce pozwala poczuć się jak na dalekiej północy, a jednocześnie doskonale przybliża unikatową przyrodę Sudetów.
Ogród Japoński w Jarkowie – pasja zamieniona w wyjątkowe miejsce
Po spacerze wśród surowych krajobrazów Sudetów warto przenieść się w zupełnie inny świat. W niewielkiej wsi Jarków ukrywa się jedno z najbardziej zaskakujących miejsc w regionie – kameralny Ogród Japoński, tworzony od lat 80. XX wieku z pasji i determinacji Edwarda Majchera.
Ogród Japoński w Jarkowie
Przez kolejne dekady właściciel własnymi siłami przekształcał teren, czerpiąc inspirację z estetyki Kraju Kwitnącej Wiśni i filozofii harmonii z naturą. Efekt robi ogromne wrażenie – jak na przydomowy ogród, powierzchnia jest naprawdę spora, a całość wzbogacają liczne drzewa, wodospady, stawy oraz elementy małej architektury w stylu japońskim.
Ogród Japoński w Jarkowie
To miejsce stworzone z sercem i pasją, które zachwyci zarówno miłośników ogrodów, jak i osoby szukające chwili wytchnienia w pięknej scenerii.
Ogród Japoński w Jarkowie
Ogród Japoński w Jarkowie udostępniany jest do zwiedzania w sezonie od wiosny do jesieni i zdecydowanie warto go wpisać na listę atrakcji podczas wycieczki po Ziemi Kłodzkiej. By wejść na jego teren trzeba uiścić symboliczną opłatę.
Orlica – najwyższy szczyt Gór Orlickich
Z kameralnego Ogrodu Japońskiego w Jarkowie przenosimy się ponownie w góry. Tym razem celem jest Orlica – najwyższy szczyt polskiej części Gór Orlickich, wznoszący się na 1084 m n.p.m. Choć sam wierzchołek leży już po czeskiej stronie granicy, wejście od strony polskiej to jedna z najłatwiejszych tras w Koronie Gór Polski.
Wieża widokowa na Orlicy
Najpopularniejsza droga prowadzi zielonym szlakiem z Zieleńca i liczy zaledwie około 2,5 km. Wędrówka zajmuje mniej niż godzinę i nie sprawia trudności nawet początkującym turystom. Dzięki temu Orlica świetnie nadaje się na krótką, przyjemną wycieczkę, również z dziećmi.
Ścieżka prowadząca na Orlicę
Na szczycie czeka wieża widokowa, z której rozciąga się szeroka panorama Sudetów Środkowych, Masywu Śnieżnika, Gór Bystrzyckich oraz całej Ziemi Kłodzkiej. To jedno z najlepszych miejsc, by spojrzeć na region z góry i docenić jego wyjątkowe położenie wśród pasm górskich.
Widok rozciągający się z Orlicy
Duszniki-Zdrój i Muzeum Papiernictwa
Ziemia Kłodzka słynie z licznych uzdrowisk, a jednym z najbardziej znanych są Duszniki-Zdrój. Historia kurortu sięga XV wieku, kiedy odkryto tu źródło „Zimny Zdrój”. Wpisanie go na listę wód leczniczych zapoczątkowało dynamiczny rozwój miejscowości, która szybko zdobyła renomę jednego z najważniejszych uzdrowisk w regionie.
Pijalnia wód w Dusznikach-Zdroju
Duszniki-Zdrój to także miasto Fryderyka Chopina. Młody kompozytor spędził tu czas na leczeniu, a jego obecność upamiętniają liczne miejsca oraz wydarzenia kulturalne. Najważniejszym z nich jest Międzynarodowy Festiwal Chopinowski, kiedy w Parku Zdrojowym rozbrzmiewa muzyka wielkiego mistrza.
Fontanna w Parku Zdrojowym w Dusznikach-Zdroju
Jedną z największych atrakcji miasta jest jednak Muzeum Papiernictwa, mieszczące się w dawnej papierni z XVII wieku. To jedyne takie muzeum w Polsce, gdzie można zobaczyć, jak dawniej ręcznie wytwarzano papier.
Muzeum Papiernictwa w Dusznikach-Zdroju
Można tu samodzielnie spróbować tej techniki podczas warsztatów, a także zobaczyć historyczne maszyny, formy czerpalne, archiwalne papiery ozdobne i znaki wodne.
Warsztaty w Muzeum Papiernictwa w Dusznikach-Zdroju
Ekspozycja pokazuje, jak zmieniała się rola papieru w kulturze i komunikacji – od manuskryptów i dokumentów królewskich, aż po nowoczesne zabezpieczenia banknotów. Ciekawostką jest fakt, że w muzeum powstaje również papier czerpany… z odchodów słoni pochodzących z wrocławskiego zoo.
Wystawa w Muzeum Papiernictwa w Dusznikach-Zdroju
Muzeum Papiernictwa można zwiedzać samodzielnie. Więcej informacji na temat biletów i warsztatów znajdziecie TUTAJ.
Polanica-Zdrój – eleganckie uzdrowisko w Kotlinie Kłodzkiej
Kolejnym znanym uzdrowiskiem Ziemi Kłodzkiej jest Polanica-Zdrój. Jej charakter leczniczy ukształtował się na przełomie XIX i XX wieku, kiedy odkryto źródła wód mineralnych i zaczęła powstawać elegancka zabudowa sanatoryjna. Od tego czasu Polanica rozwijała się jako modne miejsce wypoczynku, przyciągające kuracjuszy i turystów z całej Polski.
Park Zdrojowy w Polanicy-Zdroju
Sercem miasta pozostaje rozległy Park Zdrojowy – idealne miejsce na spacer. Znajdziemy tu pijalnię wód mineralnych, muszlę koncertową, barwne dywany kwiatowe oraz urocze alejki. Obok parku warto odwiedzić unikalny park szachowy z dużymi plenerowymi figurami.
Park Szachowy w Polanicy-Zdroju
Charakter Polanicy-Zdroju podkreślają także eleganckie pensjonaty, zabytkowe wille i pełen życia deptak spacerowy, który szczególnie latem tętni kawiarnianym gwarem. To doskonałe miejsce na spokojny wypoczynek i odkrywanie uroków Kotliny Kłodzkiej.
Deptak spacerowy w Polanicy-Zdroju
Kudowa-Zdrój i Kaplica Czaszek w Czermnej
Kolejnym ważnym punktem na mapie Ziemi Kłodzkiej jest Kudowa-Zdrój – jedno z najsłynniejszych uzdrowisk w regionie. Pierwsze wzmianki o miejscowości pochodzą z XIV wieku, jednak jej dynamiczny rozwój rozpoczął się dopiero po odkryciu leczniczych źródeł. W XIX wieku Kudowa zdobyła renomę jako pierwsze uzdrowisko kardiologiczne na ziemiach niemieckich, przyciągając kuracjuszy z całej Europy.
Park Zdrojowy w Kudowie-Zdroju
Centrum miejscowości tworzy rozległy Park Zdrojowy z eleganckimi alejkami, pijalnią wód, zabytkowymi willami i reprezentacyjnym deptakiem. To idealne miejsce na spokojny spacer i odpoczynek w otoczeniu zieleni.
Park Zdrojowy w Kudowie-Zdroju
Najbardziej niezwykłą atrakcją Kudowy-Zdroju jest jednak Kaplica Czaszek w dzielnicy Czermna – barokowa świątynia z drugiej połowy XVIII wieku. Jej wnętrze niemal w całości pokrywają ludzkie kości i czaszki, pochodzące z ofiar wojen, epidemii i głodu. To unikatowe miejsce w skali Polski i Europy – jednocześnie pomnik śmierci, przestroga oraz świadectwo duchowości minionych epok.
Wnętrze Kaplicy Czaszek w Kudowie-Zdroju; źródło: Scull Chapel, Czermna, Poland / Kaplica Czaszek w Czermnej” by Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Poland, CC BY-ND 2.0
W Kaplicy Czaszek nie można robić zdjęć. Informacje na temat zwiedzania znajdziecie TUTAJ.
Kudowa-Zdrój stanowi doskonałą bazę wypadową w Góry Stołowe, gdzie czekają jedne z najciekawszych atrakcji przyrodniczych w całych Sudetach.
Park Narodowy Gór Stołowych – skalne labirynty i niezwykłe formacje
Góry Stołowe to jedyne w Polsce góry o budowie płytowej. Zamiast klasycznych wierzchołków i grani znajdziemy tu płaskie szczyty, skalne labirynty i fantazyjne formacje, które przez tysiące lat ukształtował wiatr i woda. To właśnie ta unikalna rzeźba terenu stała się podstawą do utworzenia w 1993 roku Parku Narodowego Gór Stołowych.
Błędne Skały w Górach Stołowych
Najczęściej odwiedzanym miejscem są Błędne Skały – naturalny labirynt z wąskimi przejściami, szczelinami i skalnymi tunelami, które czasem trzeba pokonać na czworaka. Kamienne korytarze i formy o niezwykłych kształtach sprawiają, że to świetna przygoda zarówno dla dzieci, jak i dorosłych.
Błędne Skały w Górach Stołowych
W parku warto odwiedzić także Skalne Grzyby, czyli formacje przypominające ogromne grzyby, powstałe w wyniku wielowiekowego wietrzenia piaskowców. Niezapomniane wrażenie robi też Szczeliniec Wielki -najwyższy szczyt Gór Stołowych (919 m n.p.m.), skąd rozciągają się jedne z najpiękniejszych panoram w Sudetach.
Skalne Grzyby w Górach Stołowych
Na miłośników wędrówek czekają również mniej znane zakątki, takie jak Radkowskie Skały, Narożnik, Skały Puchacza czy Białe Skały. To miejsca, w których można poczuć magię Gór Stołowych i podziwiać ich niezwykłą różnorodność.
Jeśli chcecie dowiedzieć się więcej o Górach Stołowych, polecamy nasz film na kanale Poznaje Kraje: GÓRY STOŁOWE – 5 najpiękniejszych szlaków.
Wambierzyce – „Śląska Jerozolima” i barokowa bazylika
Ziemia Kłodzka to region nie tylko pełen atrakcji przyrodniczych, ale również bogatych tradycji religijnych. Jednym z najważniejszych ośrodków pielgrzymkowych są Wambierzyce, często nazywane „Śląską Jerozolimą”.
Bazylika Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Wambierzycach
W centrum miejscowości wznosi się monumentalna Bazylika Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny, zbudowana w pierwszej połowie XVIII wieku w miejscu wcześniejszych kościołów. Świątynia dominuje nad okolicą i od wieków przyciąga wiernych oraz turystów podziwiających jej barokową architekturę.
Bazylika Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Wambierzycach
Całość dopełnia rozległa kalwaria, obejmująca zespół kaplic, dróg krzyżowych i ścieżek pątniczych malowniczo rozmieszczonych na wzgórzach otaczających bazylikę. Układ kalwarii zaplanowano tak, by symbolicznie odzwierciedlał topografię Jerozolimy, czyniąc z Wambierzyc wyjątkowe miejsce duchowych przeżyć i refleksji.
Widok z kalwarii w Wambierzycach
Zamek Sarny – od ruiny do odrodzenia
Niedaleko Wambierzyc znajduje się Zamek Sarny – zabytkowy kompleks pałacowo-parkowy, którego historia sięga XVII wieku. Powstał na fundamentach starszego, renesansowego dworu i przez stulecia uchodził za jedną z najokazalszych rezydencji na Ziemi Kłodzkiej.
Zamek Sarny
Z biegiem lat obiekt popadł jednak w ruinę, a jego dawna świetność wydawała się utracona. Na szczęście od 2014 roku trwa tu systematyczna rewitalizacja. Odrestaurowano już wieżę zegarową, część wnętrz oraz fragment historycznego parku, a prace konserwatorskie nadal są prowadzone.
Zamek Sarny – wnętrze
Można tu zajrzeć do wybranych pomieszczeń – choć większość z nich jest obecnie pozbawiona wyposażenia, zachwycają przestrzenią i klimatem dawnych wieków. Szczególną perełką jest eliptyczna kaplica św. Jana Nepomucena, której wnętrze zachowało unikatową atmosferę baroku.
Zamek Sarny – detale
Po zwiedzaniu warto zatrzymać się w zamkowej kawiarni i odpocząć przy filiżance kawy, podziwiając widok na odradzającą się rezydencję. Zamek Sarny to przykład miejsca, które odzyskuje życie i coraz mocniej wpisuje się na mapę atrakcji Ziemi Kłodzkiej.
Wstęp na teren i do zamku jest bezpłatny.
Dawna Kopalnia Węgla w Nowej Rudzie – podziemna podróż w górniczą przeszłość
Przez wieki górnictwo węgla kamiennego stanowiło fundament życia mieszkańców Nowej Rudy i całego regionu. To właśnie tu znajdowały się jedne z najważniejszych kopalń Dolnego Śląska, które kształtowały lokalną gospodarkę i codzienność całych pokoleń.
Dawna Kopalnia w Nowej Rudzie
Dziś dawną kopalnię można zwiedzać w ramach udostępnionej trasy turystycznej. Podczas podziemnej wyprawy zobaczymy oryginalne chodniki górnicze, maszyny i urządzenia, a także poznamy realia pracy pod ziemią.
Dawna Kopalnia w Nowej Rudzie
Zwiedzanie pozwala zrozumieć, jak trudne i niebezpieczne było wydobycie węgla, a jednocześnie jak ogromne miało znaczenie dla rozwoju regionu.
Dawna Kopalnia w Nowej Rudzie
Bilet wstępu można kupić online lub na miejscu. Zwiedzanie odbywa się z przewodnikiem o konkretnej godzinie. Więcej informacji znajdziecie TUTAJ.
Twierdza Srebrna Góra – największa górska fortyfikacja w Europie
Pośród zielonych wzgórz Sudetów, nad Przełęczą Srebrną, wznosi się monumentalna Twierdza Srebrna Góra – największa górska fortyfikacja w Europie. Jej budowę rozpoczęto w XVIII wieku, po wojnach śląskich, aby zabezpieczyć nowo zdobyte przez Prusy tereny. W ciągu kilkunastu lat, dzięki pracy ponad czterech tysięcy robotników, powstał rozległy system obronny rozmieszczony na kilku wzgórzach.
Twierdza Srebrna Góra
W historii twierdza do walki stanęła tylko raz – w czerwcu 1807 roku, kiedy skutecznie opierała się oblężeniu wojsk napoleońskich. Jej sercem jest potężny donżon – cylindryczna budowla kryjąca magazyny, koszary i zapasy żywności dla kilku tysięcy żołnierzy.
Twierdza Srebrna Góra
Dziś Twierdza Srebrna Góra jest jedną z największych atrakcji Dolnego Śląska. Czekają tu także multimedialne ekspozycje oraz punkt widokowy, z którego roztacza się panorama Gór Sowich, Bardzkich i całej okolicy. To obowiązkowy punkt każdej wycieczki po Ziemi Kłodzkiej, łączący historię, architekturę i niezwykłe krajobrazy.
Twierdzę Srebrna Góra można zwiedzać samodzielnie lub z przewodnikiem w historycznym mundurze. Więcej informacji na temat zwiedzania znajdziecie TUTAJ.
Bardo – „Miasto Cudów” nad Nysą Kłodzką
W okolicach Srebrnej Góry warto zatrzymać się w Bardzie – jednym z najstarszych miasteczek regionu, malowniczo położonym nad Nysą Kłodzką. Jego początki sięgają XI wieku, gdy pełniło funkcję grodu obronnego. Od XIII stulecia Bardo stało się ważnym ośrodkiem kultu maryjnego, zyskując miano „Miasta Cudów”.
Bardo z lotu ptaka
Nad zabudową góruje barokowa Bazylika Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny, wzniesiona na miejscu dawnego kościoła cystersów. W jej wnętrzu można podziwiać bogato zdobione ołtarze, monumentalne organy i cudowną figurkę Matki Boskiej, otoczoną kultem od setek lat.
Wnętrze Bazyliki Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny
Atrakcją miasta jest także kamienny most nad Nysą Kłodzką oraz możliwość spływów kajakowych i pontonowych po rzece, które dostarczają niezapomnianych wrażeń.
Most nad Nysą Kłodzką
Warto również spróbować pierników bardzkich, wypiekanych według tradycyjnej receptury od XIX wieku – ich smak najlepiej poznać w lokalnych manufakturach. My odwiedziliśmy Bardzkie Pierniki Fabryka Magdalena Topolanek.
Piernik Bardzki
Wyjątkowym miejscem jest także Droga Różańcowa z początków XX wieku. To zespół czternastu kaplic wiodących na Górę Bardzką, skąd rozciąga się piękna panorama miasteczka i doliny rzeki.
Droga Różańcowa w Bardzie
Złoty Stok – śladami złotych tradycji
Na zakończenie podróży po Ziemi Kłodzkiej i okolicach warto odwiedzić Złoty Stok – jedno z najstarszych i najsłynniejszych miejsc wydobycia złota w Polsce. Historia górnictwa w tym rejonie sięga średniowiecza, a przez blisko 700 lat pozyskano tu około 16 ton tego cennego kruszcu. W szczytowym okresie, czyli w XVI wieku, działało w Złotym Stoku blisko 190 kopalń i kilkanaście hut, co stanowiło nawet 8% ówczesnej produkcji złota w całej Europie. Rozkwit miasta brutalnie przerwała wojna trzydziestoletnia.
Kopalnia Złota w Złotym Stoku
Dziś dawne wyrobiska tworzą fascynującą atrakcję turystyczną. W Kopalni Złota można zobaczyć jedyny w Polsce 10-metrowy podziemny wodospad, przejechać się kolejką podziemną czy spróbować swoich sił w płukaniu złota. Zwiedzający trafiają również do średniowiecznej osady górniczej i muzeum prezentującego dawne narzędzia, maszyny oraz historię wydobycia.
Kolejka w Kopalni Złota w Złotym Stoku
Wędrówka przez sztolnie pełne legend i opowieści o „Złotym Mieście” to nie tylko lekcja historii, ale też prawdziwa przygoda. Złoty Stok to idealne miejsce na zakończenie wycieczki po najciekawszych zakątkach Ziemi Kłodzkiej i najbliższej okolicy.
Muzeum na terenie Kopalni Złota w Złotym Stoku
Bilet wstępu można kupić w kasie na miejscu, a zwiedzanie odbywa się z przewodnikiem. Więcej informacji znajdziecie TUTAJ.
Ziemia Kłodzka ma do zaoferowania znacznie więcej, niż byliśmy w stanie opisać w tym przewodniku. My spędziliśmy tu intensywny tydzień, odwiedzając zarówno miejsca znane, jak i te mniej oczywiste. I choć podróżowaliśmy w szczycie sezonu, wciąż znajdowaliśmy zakątki pełne ciszy i spokoju.
Mamy nadzieję, że ten przewodnik zainspirował Was do własnej podróży po tej niezwykłej części Dolnego Śląska.
